Ana sayfa / Kolorektal Kanser: Tarama, Tanı ve Tedavi
Kolorektal Kanser: Tarama, Tanı ve Tedavi
Kolon ve rektum kanseri hakkında: risk etkenleri, tarama yöntemleri, belirtiler, evreleme ve tıbbi onkoloji tedavileri üzerine genel bilgi.
Kolorektal kanser, kalın bağırsak (kolon) ve rektumdan köken alan kanserlerin ortak adıdır. Sık görülen kanser türleri arasındadır. Tarama programları sayesinde kanser öncüsü poliplerin ve erken evre tümörlerin saptanabilmesi, bu kanser türünü özellikle önemli kılar.
Risk etkenleri
- 50 yaş üzeri olmak (son yıllarda daha genç yaşlarda da artış dikkat çekmektedir)
- Ailede kolorektal kanser ya da polip öyküsü
- Kalıtsal sendromlar
- İltihabi bağırsak hastalıkları (ülseratif kolit, Crohn hastalığı)
- Kırmızı ve işlenmiş et tüketiminin fazla, lifli gıda tüketiminin az olması
- Fazla kilo, hareketsizlik, sigara ve alkol
Tarama
Ulusal tarama programları kapsamında belirli yaş grubundaki kişilere gaitada gizli kan testi uygulanır. Test pozitif çıkarsa kolonoskopi yapılır. Kolonoskopi, hem tanı hem de poliplerin çıkarılması açısından değerlidir. Aile öyküsü olan kişilerde taramalara daha erken yaşta başlanması gerekebilir. Tarama planınızı aile hekiminizle konuşabilirsiniz.
Belirtiler
Dışkılama alışkanlığında değişiklik, dışkıda kan, karın ağrısı, açıklanamayan kilo kaybı ve kansızlık kolorektal kanserin belirtileri arasında olabilir. Bu belirtiler başka nedenlerle de görülebilir; ancak uzun sürüyorsa bir hekime başvurulmalıdır.
Tedavide tıbbi onkolojinin yeri
Kolorektal kanserde cerrahi, tedavinin temelini oluşturur. Tıbbi onkoloji ise:
- Ameliyat sonrası tekrarlama riskini azaltmak için adjuvan kemoterapi,
- Rektum kanserinde ameliyat öncesi kemoterapi ve radyoterapi,
- Yayılmış hastalıkta kemoterapi, hedefe yönelik tedaviler ve uygun hastalarda immünoterapi
gibi tedavileri planlar.
Moleküler testler
Yayılmış kolorektal kanserde RAS, BRAF ve mikrosatellit instabilite (MSI) gibi moleküler özellikler tedavi seçimini etkiler. MSI-yüksek tümörlerde immünoterapi önemli bir seçenek olabilir. Bkz. hedefe yönelik tedaviler ve immünoterapi.
Tedavi sürecinde beslenme
Bağırsak ameliyatı sonrası ve tedavi sürecinde beslenme düzeninde değişiklikler gerekebilir. Öneriler için kemoterapide beslenme sayfamıza bakabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için hekiminize başvurun.
Önemli: Bu sitedeki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi yerine geçmez. Tedavi kararlarınızı sizi takip eden hekimlerle birlikte verin. Acil durumlarda 112'yi arayın.